Coronafeirws (COVID-19)

Yng Ngwasanaeth Gwaed Cymru, rydym yn cymryd gofal mawr i sicrhau diogelwch ein cyflenwad gwaed ac iechyd, a lles ein rhoddwyr a’n cleifion.

Yn ystod yr achosion presennol o COVID-19, er mwyn sicrhau diogelwch pennaf ein cleifion a’n rhoddwyr, mae Gwasanaeth Gwaed Cymru yn rhoi mesurau ar waith i sicrhau diogelwch cyflenwadau gwaed sydd yn cael eu hamlinellu yn yr adran cwestiynau ac atebion isod:

Trefnu apwyntiad
A allaf rhoi gwaed?
A fyddaf yn gallu rhoi gwaed os ydw i wedi cael prawf covid cyffredinol?
A gaf i roi gwaed o hyd os ydw i’n 70 neu’n hyn oherwydd y sefyllfa coronafeirws?
A allaf roi gwaed os ydw i wedi cael llythyr gan GIG Cymru neu wedi cael fy nghynghori i gydymffurfio â mesurau cadw pellterau cymdeithasol caeth oherwydd fy mod yn aelod o grŵp iechyd agored i niwed?
A allaf roi gwaed os ydw i’n byw mewn cartref gyda person sydd yn cael ei ystyried fel bod yn perthyn i grŵp agored i niwed?
Ydych chi’n mynd i leihau’r cyfnodau rhoi gwaed?

Gorchuddion wyneb
Oes rhaid i mi wisgo gorchudd wyneb?
A fyddwch chi’n darparu masg wyneb i unrhyw roddwr sydd heb orchudd wyneb?
Oes ots pa fath o orchudd wyneb rwy’n ei wisgo?
Oes rhaid i mi gadw fy ngrchudd wyneb ymlaen drwy gydol y sesiwn rhoi gwaed?
Beth os ydw i wedi cael fy eithrio rhag gwisgo gorchudd wyneb?

Sesiwn rhoi gwaed
Ydy hi’n iawn gwisgo menig y gellir eu taflu i ffwrdd mewn clinig rhoi gwaed?
A fydd fy sesiwn rhoi gwaed yn mynd yn ei blaen?
Pa ragofalon sydd yn cael eu defnyddio yn y sesiwn?
Beth am sesiwn ar ymbellhau cymdeithasol?
A gaf i ddod â rhywun gyda fi pan dwi’n rhoi gwaed?
Faint o’r gloch y dylwn i ddod nawr? Pam y gofynnwyd i mi aros y tu allan cyn dod i’r sesiwn?

Coronafeirws (COVID-19)
Ydych chi’n profi ar gyfer coronafeirws?
Ydy fy rhodd o waed yn gallu tosglwyddo COVID-19 i rywun?
Ydw i’n fwy tueddol o gael COVID-19 os ydw i wedi rhoi gwaed?
Beth ydy COVID-19?
Beth ydy symptomau COVID-19?
Os ydw i wedi cael COVID-19 neu gyda symptomau COVD-19, a gaf i roi gwaed?
Beth alla i ei wneud i osgoi dal neu ledaenu coronafeirws?

Brechlyn:
Pryd alla i roi gwaed ar ôl derbyn y brechlyn Covid-19?


Methu dod o hyd i’r cwestiwn rydych chi’n edrych amdano?

Ffoniwch 0800 252 266 i ddarganfod mwy.
Llun – Gwener | 08:00 i 20:00
Sadwrn | 09:00 i 13:00


Ateb eich cwestiynau


A allaf rhoi gwaed?

Os ydych chi wedi profi’n bositif am COVID-19, gallwch roi gwaed pan fydd o leiaf 28 diwrnod wedi mynd heibio ar ôl i chi wella o’ch symptomau. Efallai y bydd gennych beswch sych, ond cyn belled â’ch bod chi’n teimlo’n iach, gallwch roi gwaed.

Os ydych chi wedi cael symptomau Covid-19 ond heb gael prawf, gallwch roi gwaed pan fydd o leiaf 28 diwrnod wedi mynd heibio ar ôl i chi wella o’ch symptomau.

Os ydych chi wedi bod yn hunanynysu oherwydd eich bod chi wedi bod mewn cysylltiad â rhywun sy’n sâl, ni allwch roi gwaed tan:

  • bod 14 diwrnod o’r diwrnod ynysu cyntaf wedi mynd heibio os ydych chi’n parhau i fod heb symptomau.
  • bod 28 diwrnod wedi mynd heibio ar ôl datrys unrhyw symptomau sy’n awgrymu efallai bod gennych chi COVID-19, efallai eich bod chi wedi’u datblygu tra’ch bod chi’n hunanynysu.
  • os ydych chi wedi bod mewn cysylltiad â rhywun sydd wedi cael eu diagnosio gyda COVID-19 neu sy’n dangos symptomau sy’n awgrymu bod gennych chi COVID, OND nad ydych chi wedi cael eich cynghori i hunanynysu, gallwch barhau i roi gwaed cyn belled â’ch bod chi’n iach.

Os ydych chi wedi teithio i ardal sy’n gofyn i chi gwarantinio pan fyddwch yn dychwelyd, mae’n rhaid i chi aros am 10 diwrnod ar ôl i chi ddychwelyd i’r DU cyn i chi roi gwaed, cyn belled â’ch bod chi’n aros yn iach.

Os ydych chi’n profi symptomau ‘Covid Hir’, ar gyfer eich iechyd a’ch lles eich hun, peidiwch â rhoi gwaed nes eich bod chi’n heini ac iach.  Cysylltwch â ni i drafod unrhyw faterion cardiaidd rydych chi wedi’u profi o ganlyniad i Covid-19 cyn gwneud eich apwyntiad.

Ym mhob achos, os byddwch yn rhoi gwaed, mae’n bwysig eich bod chi’n rhoi gwybod am unrhyw afiechydon rydych chi’n eu datblygu yn y 14 diwrnod ar ôl rhoi gwaed.

Mae teithio i sesiynau rhoi gwaed yn cael ei ystyried yn deithio hanfodol.



A fyddaf yn gallu rhoi gwaed os ydw i wedi cael prawf covid cyffredinol?

Os ydych chi wedi cael prawf covid arferol, er enghraifft, un a gafodd ei wneud yn eich gweithle, ar ôl dod i gyswllt ag achos positif, ar ôl teithio neu cyn mynychu cyngherddau, byddwch yn gallu rhoi gwaed, ar yr amod bod y canlyniad yn negatif a’ch bod chi heb symptomau.

 


Rhoddwyr dros 70 oed

A gaf i roi gwaed o hyd os ydw i’n 70 neu’n hyn oherwydd y sefyllfa coronafeirws?

Gallwch. Gallwch barhau i roi gwaed os ydych chi’n iach ac wedi rhoi rhodd lawn yn ystod y ddwy flynedd a’r chwe mis ddiwethaf. Nid oes cyfyngiad bellach ar sail canllawiau diweddaraf y llywodraeth.

 


A allaf roi gwaed os ydw i wedi cael llythyr gan GIG Cymru neu wedi cael fy nghynghori i gydymffurfio â mesurau cadw pellterau cymdeithasol caeth oherwydd fy mod yn aelod o grŵp iechyd agored i niwed? 

Byddai WBS yn eich cynghori i beidio â rhoi gwaed ar hyn o bryd os yw hyn yn berthnasol i chi.

 


A allaf roi gwaed os ydw i’n byw mewn cartref gyda person sydd yn cael ei ystyried fel bod yn perthyn i grŵp agored i niwed?

Os ydych yn hunanynysu’n llwyr fel cartref oherwydd bod rhywun yn yr aelwyd mewn grŵp agored i niwed, yna peidiwch â mynychu.  Os nad ydych yn mynychu, dylech ganslo eich apwyntiad os oes gennych un.

 


Ydych chi’n mynd i leihau’r cyfnodau rhoi gwaed?

Mae ein cyfnodau rhoi gwaed ar hyn o bryd yn dal I barhau ar gyfer rhoi gwaed, gan y bydd hyn yn rhoi amser i’r corff adfer lefelau haearn, lefelau haemoglobin a lefelau celloedd gwaed coch.

 


Oes rhaid i mi wisgo gorchudd wyneb?

Mae diogelwch rhoddwyr a staff yn ystod y pandemig Covid 19 yn parhau i fod yn flaenoriaeth i ni. Yn unol â chyngor Iechyd y Cyhoedd a chanllawiau Llywodraeth Cymru, mae’n ofynnol i roddwyr wisgo gorchudd wyneb tra’n mynychu ein sesiynau rhoi gwaed, oni bai eu bod nhw wedi cael eu heithrio rhag gorfod gwisgo un.

 


A fyddwch chi’n darparu masg wyneb i unrhyw roddwr sydd heb orchudd wyneb?

Byddwn, byddwn yn rhoi masg wyneb gradd feddygol i chi, a byddwn yn gofyn i chi ei wisgo tra byddwch yn y clinig rhoi gwaed.


Oes ots pa fath o orchudd wyneb ydw i’n gwisgo?

Ar hyn o bryd, rydym yn gofyn i roddwyr wisgo un o’r mygydau wyneb gradd feddygol a ddarperir.

Nid yw feisor neu amddiffynnydd wyneb yn cael eu hystyried fel gorchudd wyneb, gan eu bod yn ffitio’n llac dros y llygaid ac yn ymestyn i lawr, ond nid ydynt yn gorchuddio’r trwyn a’r geg.

 


Oes rhaid i mi gadw fy ngrchudd wyneb ymlaen drwy gydol y sesiwn rhoi gwaed?

Mae cyfnodau byr o amser o fewn y broses rhoi gwaed lle bydd gofyn i chi ostwng eich gorchudd wyneb, er enghraifft yn ystod yr asesiad sgrinio a pan rydych chi’n cael lluniaeth ar ôl rhoi gwaed. Ar wahân i’r adegau hyn, byddem yn gofyn i chi adael eich gorchudd wyneb ymlaen.

Buasem yn eich cynghori chi hefyd, i sicrhau eich bod chi’n diheintio eich dwylo gyda hylif diheintio dwylo sydd ar gael yn y sesiwn, ar ôl cyffwrdd eich gorchudd wyneb.

 

Beth os ydw i wedi cael fy eithrio rhag gwisgo gorchudd wyneb?

Gall rhoddwyr sydd wedi’u heithrio rhag gwisgo gorchudd wyneb roi gwaed heb orfod gwisgo gorchudd wyneb.

 


Ydy hi’n iawn gwisgo menig y gellir eu taflu i ffwrdd mewn clinig rhoi gwaed?

Byddwn yn gofyn i roddwyr sy’n dod i glinig yn gwisgo menig y gellir eu taflu i ffwrdd i’w tynnu yn yr ardal Brysbennu cyn mynd mewn i’r clinig.  Bydd angen iddynt olchi eu dwylo hefyd, neu ddefnyddio’r diheintydd golchi dwylo ar yr un pryd.

 


A fydd fy sesiwn rhoi gwaed yn mynd yn ei blaen?

Ar hyn o bryd, mae ein clinigau rhoi gwaed yn parhau i redeg fel yr arfer.

Rydym yn gwerthuso’r sefyllfa yma yng Nghymru drwy’r amser, ac yn cadw golwg ar y cyngor a’r canllawiau diweddaraf ar achosion coronafeirws. Rydym mewn cyswllt rheolaidd â’r holl leoliadau sy’n rhedeg ein clinigau, Iechyd Cyhoeddus Cymru a chydweithwyr yn Llywodraeth Cymru hefyd, er mwyn sicrhau y gallwn barhau i gasglu ein rhoddion gwaed yn ddiogel ar draws Cymru.

Os byddwn yn gorfod canslo clinig, byddwch yn derbyn neges uniongyrchol gennym, yn rhoi gwybod i chi ei fod wedi cael ei ganslo trwy’r opsiynau cyfathrebu rydych chi wedi’u dewis.

 


Pa ragofalon sydd yn cael eu defnyddio yn y sesiwn?

Mae’r holl roddwyr yn cael eu sgrinio ymlaen llaw cyn iddynt fynd i mewn i’r clinig mewn ardal brysbennu ar wahân.

Yn ogystal â’r rhagofalon iechyd a diogelwch arferol ar gyfer ein staff a rhoddwyr (sy’n cynnwys defnyddio setiau casglu sterilaidd ar gyfer pob rhodd a pharatoi’r fraich gyda glanhawr aseptig), mae’r bwlch rhwng seddi rhoddwyr a seddi wrth y bwrdd te wedi’i gynyddu i gydymffurfio â chanllawiau Iechyd Cyhoeddus Cymru, mae ein timau yn dilyn protocolau hylendid caeth wrth lanhau offer a chyda gwisgo PPE (mygydau , ffedogau ac offfer diogelwch llygaid) a gyda’r defnydd rheolaidd o gel diheintio dwylo yn rheolaidd.

 


Beth am sesiwn ar ymbellhau cymdeithasol?

Yng Ngwasanaeth Gwaed Cymru, mae diogelwch ehangach ein rhoddwyr, y rheiny sy’n derbyn ein rhoddion, a’n staff yn bwysig dros ben.

O’r pamser y byddwch yn cyrraedd clinig, mae gennym ddarpariaethau cadw pellter cymdeithasol ar waith. Mae’r rhain yn cynnwys marciau 2m pan fyddwch yn aros i gael eich brysbennu, gofod o 2m rhwng cadeiriau i gwblhau eich holiadur, mae’r cadeiriau rhoi gwaed wedi cael eu gosod o leiaf 2m ar wahan wrth ein byrddau te ar ol rhoi gwaed.

 


A gaf i ddod â rhywun gyda fi pan dwi’n rhoi gwaed?

Am resymau diogelwch, yn ystod Covid-19, rydym yn gofyn, ble’n bosibl, mai dim ond y rheiny sy’n rhoi gwaed sy’n dod i mewn i’r sesiwn rhoi gwaed. Os yw hyn yn creu problem i chi, cysylltwch â’n Canolfan Gyswllt Rhoddwyr cyn eich cyfarfod i drafod y mater.

 


Faint o’r gloch y dylwn i ddod nawr? Pam y gofynnwyd i mi aros y tu allan cyn dod i’r sesiwn?

Rydym yn gofyn i roddwyr gwaed i ddod i mewn i’r sesiwn dim ond ar adeg eu hapwyntiad, er mwyn helpu i gynnal mesurau cadw pellter cymdeithasol wrth brysbennu ac yna, y tu mewn i’r lleoliad. Bydd hyn yn lleihau unrhyw giwio ac yn helpu i ddiogelu iechyd pawb. Os ydy pobl yn cyrraedd yn gynnar, efallai y bydd ein timau yn gofyn iddynt aros gerllaw – er enghraifft yn eu car-er mwyn iddynt ddod i mewn i’r sesiwn ar yr adeg orau. Mae’r sefyllfa wedi bod yn newid yn gyflym, ac rydyn ni’n gofyn i bobl fod yn amyneddgar ac yn barchus tuag at ei gilydd a’n timau rhoi gwaed, i’n helpu ni i gefnogi’r GIG ehangach yn y ffordd orau.

 


Ydych chi’n profi ar gyfer coronafeirws?

Nid ydy GGC yn profi am SARS-CoV-2 fel mater o drefn. Teulu o feirysau yw’r cornafeirws. Ar hyn o bryd, nid oes unrhyw dystiolaeth o unrhyw fath o goronafeirws yn cael ei drosglwyddo drwy roi gwaed neu drallwysiad gwaed.

 


Ydy fy rhodd o waed yn gallu tosglwyddo COVID-19 i rywun?

Nid oes unrhyw dystiolaeth bod COVID-19 yn cael ei drosglwyddo gan drallwysiad gwaed, ac mae ein proses sgrinio gadarn yn golygu nad ydym yn caniatáu i bobl sy’n sâl i roi gwaed.

 


Ydw i’n fwy tueddol o gael COVID-19 os ydw i wedi rhoi gwaed?

Nac ydych. Dydyn ni ddim yn cymryd digon o waed i gyfaddawdu eich system imiwnedd, a cyhyd â’ch bod chi’n ffit ac yn iach pan fyddwch chi’n rhoi gwaed, dydych chi ddim yn wynebu unrhyw risg ychwanegol.

 


Beth ydy COVID-19?

Mae Covid-19 yn straen newydd o’r coronafeirws a ddarganfuwyd gyntaf yn Wuhan City, Tsieina. Grŵp o glefydau feirysol yw coronafeirws, sy’n gallu achosi peswch, twymyn, bod yn fyr eich anadl ac anhawster anadlu. Mae’n gallu bod yn fwy difrifol ymhlith pobl hŷn, pobl gyda systemau imiwnedd gwan, a phobl sydd â chyflyrau hirdymor fel diabetes neu ganser.

 


Beth ydy symptomau COVID-19?

Mae COVID-19 yn glefyd feirysol, sydd yn gallu achosi symptomau resbiradol fel:

• peswch
• twymyn
• colli, neu newid synnwyr arogl ac/neu flas
• bod yn fyr eich anadl / anhawster anadlu

Os ydych chi’n pryderu am symptomau COVID-19 neu os ydych chi eisiau rhagor o wybodaeth, mae Galw Iechyd Cymru wedi datblygu gwiriwr symptomau ar-lein awtomataidd sy’n addas i unrhyw un sy’n byw yng Nghymru, ac sy’n gallu cael ei ddefnyddio ar gyfer pobl o bob oedran. Gellir cael mynediad iddo drwy glicio yma.

 


Os ydw i wedi cael COVID-19 neu gyda symptomau COVD-19, a gaf i roi gwaed?

Os ydych chi wedi cael COVID-19, neu wedi cael symptomau COVID-19 eich hun, ni fyddwch chi’n gallu rhoi gwaed am 28 diwrnod ar ôl y dyddiad y dechreuodd eich symptomau.

 


Beth alla i ei wneud i osgoi dal neu ledaenu coronafeirws?

Y pethau y dylech eu gwneud

Golchwch eich dwylo gyda sebon a dŵr neu ddiheintydd llaw am o leiaf 20 eiliad:

• Ar ôl seibiannau a gweithgareddau chwaraeon.
• Cyn coginio a bwyta.
• Ar ôl cyrraedd unrhyw leoliad gofal plant neu leoliad addysgol.
• Ar ôl defnyddio’r toiled
• Cyn gadael adref.

Os oes angen i chi beswch neu disian:

• Daliwch ef gyda hances bapur neu gyda’ch llawes.
• Taflwch ef. Rhowch hances bapur wedi’i defnyddio yn y bin ar unwaith.
• Lladdwch ef. Drwy olchi eich dwylo gyda sebon a dŵr neu ddiheintydd llaw.

Gallwch geisio atal germau rhag lledaenu drwy ddefnyddio’r adnoddau e-Bug ar hylendid dwylo ac anadlol sydd ar gael yma.

Y pethau na ddylech eu gwneud

Ceisiwch beidio â chyffwrdd â’ch llygaid, eich trwyn a’ch ceg gyda dwylo heb eu golchi.

Peidiwch â rhannu eitemau sy’n dod i gysylltiad â’ch ceg, fel cwpanau a photeli.

Os nad ydych chi’n teimlo’n dda, peidiwch â rhannu eitemau fel dillad gwely, llestri, pensiliau a thywelion.


Ydy amgylchoedd eich clinigau rhoi gwaed yn ddiogel?

Rydym yn dilyn canllawiau a rheolaethau llym i leihau’r risg o unrhyw heintiau’n cael eu contractio yn ein clinigau; mae hyn yn cynnwys prosesau sgrinio llym, sy’n sicrhau bod rhoddwyr yn ffit ac yn iach cyn iddynt roi gwaed.

 


Pryd alla i roi gwaed ar ôl derbyn y brechlyn Covid-19?

Ni ddylech rhoi gwaed tan o leiaf saith diwrnod ar ôl i chi dderbyn naill ai’r brechlyn Pfizer/BioNTech COVID-19 neu’r brechlyn AstraZeneca COVID-19. Mae’n rhaid i chi fod yn iach hefyd, heb unrhyw adweithiau lleol neu systemig parhaus i’r brechlyn.

Os wnaethoch chi gymryd rhan mewn treial ar gyfer brechlyn COVID–19:
• ni allwch roi gwaed nes bod pedair wythnos wedi mynd heibio ar ôl i chi gael eich brechiad diweddaraf , neu
• os ydych chi’n dal i fod o fewn unrhyw gyfnod gohirio sydd yn cael ei gynghori yn y protocol ar gyfer unrhyw dreial clinigol rydych chi wedi cofrestru ar ei gyfer.
• os nad ydych chi’n siŵr, ceisiwch gael cyngor pellach gan yr uned dreialu rydych chi wedi cofrestru ynddi.